Een woensdag in Saint-Rémy-de-Provence in de winter: geen toeristische drukte, maar locale mensen en echte seizoensproducten. De markt begint bij de Église Saint-Martin en loopt via de Rue de la Résistance naar de Rue de la Lafayette. Even doorlopen en je staat op Place Jules-Pellissier, waar de grote groentekramen de boventoon voeren. Een marktwandeling die laat zien hoe deze stad in de winter leeft.
De eerste stop: een kruidenkraam in Saint-Rémy
Aan het begin, in de Rue de la Résistance, staat een klein kraampje met verse kruiden: Erbòrie, Herbes de Provence uit Villeneuve-lèz-Avignon. Een jong stel, spontaan en vriendelijk. De geur van tijm komt je tegemoet. Ik maak een paar opnamen en ze zwaaien vrolijk naar de camera. We raken aan de praat en al snel geeft de jonge vrouw achter de kraam ons een klein cadeautje: een proefje van hun kruidenmix. Gewoon omdat ze het wil. “Heb je Instagram”, vraag ik? We spreken af elkaar te volgen. Zo gemoedelijk gaat dat hier.
Kruidengeur en een glimlach: een warm begin van de markt!
In de Rue de la Lafayette worden de kramen wat groter. Heerlijke olijven, tapenade en de eerste groentekramen dienen zich aan. Op een gegeven moment, vlak bij Place Jules-Pellissier, valt mijn oog op een marktkoopman met hoed en een prachtige baard. Hij staat geduldig achter zijn kraam, een boek lezend. Dat zie je alleen in de winter: geen gedrang, geen haast. Alleen tijd. Ik vraag hem of ik een foto mag maken. Hij knikt, maar het is duidelijk dat hij liever heeft dat ik iets van zijn verse producten koop. Even verderop liggen truffels uitgestald. Het winterse goud van de Provence, dat in de wintermaanden natuurlijk niet op een markt mag ontbreken.
Hij leest. De markt wacht. Zo ziet winter in Provence eruit…
De winter oogst op Place Jules-Pellissier
Op Place Jules-Pellissier staan de grotere groentekramen. Daar zie je het echte winteraanbod: rode kool, groene kool, prei, carde, artisjokken, champignons – met het zand er nog aan -, wortels, blette. Alles is duidelijk vers van het land. En de winterse citrusvrucht ligt er ook: sinaasappels, mandarijnen, citroenen.
Het seizoen in zijn oudste vorm: wintergroenten, die de kou hebben gedragen, recht van het land.
Winterse kazen bij de markt: van Tomme tot Comté
Naast de groentekraam staat de kaaskraam, goed gevuld met winterse kazen zoals Tomme de Provence, Picodon, Banon (met kastanjebladeren) en stevigere kazen zoals Cantal en Comté. In de winter wil je kaas die niet alleen zacht is, maar ook kracht heeft. Kazen die passen bij het seizoen en bij de manier waarop hier in de winter wordt gegeten.
De kazen liggen er als kleine winterverhaaltjes: elk kaasje vertelt iets over de streek.
Marktgeluiden: een draaiorgel als soundtrack
En dan is er altijd die extra sfeer. Dit keer komt die van een straatmuzikant met een klein ‘orgue de Barbarie‘, een draaiorgeltje dat hij op zijn buik draagt. Hij zingt met goede stem en speelt de muziek die je op een markt verwacht: vrolijk, maar niet te luid. Precies goed. Het maakt het geheel af. Je kunt niet zeggen dat je in Saint-Rémy bent geweest zonder zo’n geluid op de achtergrond.
Het kleine orgue de Barbarie, met de hand gedraaid en op de buik gedragen. Een geluid dat hoort bij de markt — en bij het Franse patrimoine.
Saint-Rémy in de winter: markt én ambacht
De markt is in de winter niet groot, maar hij is compleet. En het mooiste is dat je niet alleen komt voor het kopen, maar voor het kijken en het voelen. Aan de linkerkant van de ‘route’ liggen de pleinen, met de kraampjes en de ruimte. Aan de rechterkant zijn de mooie winkeltjes en ateliers. Saint-Rémy is rijk aan ambacht, aan kleine boetieks, aan galerieën. Dat geeft de markt iets extra’s.
Koffie en taart na de markt: Grand Café Riche
Omdat we nog tijd hebben, stoppen we op de hoek bij Grand Café Riche. Een prachtig Frans café – daterend van 1892 – met een typische Franse rode serre. Daar nemen we een kop koffie met iets erbij. Dat is zo’n plek waar je na de markt gewoon even moet zitten, omdat het kan. En omdat het lekker is. Een marktbezoek voelt pas echt af als je daarna even in de warmte zit, met een kop koffie.
De rode serre van Grand Café Riche. Een vast decor in de winter in Saint-Rémy, waar het marktgedruis vanzelf verstilt en de ochtend nog even na blijft hangen.
Wat de wintermarkt van Saint-Rémy mij liet meenemen
Wat kocht ik? Niet veel, maar precies genoeg voor winterse gerechten:
- knolselderij
- prei
- aubergines
- courgette
- rode paprika´s
- uien
- tomaten
- knoflook
- Provençaalse kruiden
- tijm
Wat je van deze groenten kunt maken
Voor wie thuis ook wil koken, vroeg ik Vronie Disselhorst om een paar recepten uit het e-magazine. Dit zijn haar favorieten voor de wintermarkt:
Met uien knolselderij, prei, tomaten, knoflook en tijm maak je de Provençaalse tomatensoep, zoals Vronie hem langzaam laat sudderen tot de smaken diep en winterhard zijn.
De aubergine, courgette, ui, tomaat, knoflook en Provençaalse kruiden horen in de Tian van Julia Taal. In olijfolie, knoflook en Provençaalse kruiden wordt hij zo zacht dat hij bijna romig lijkt, alsof de winter even buigt voor de zon.
Aubergine, tomaten en knoflook worden ook gebruikt in de Bohémienne d’aubergine, een stoof die je een dag van tevoren kunt maken, zodat de smaken zich rustig mengen. Net zo Provence als ratatouille, dat met aubergine, courgette, paprika, tomaten, uien en knoflook het bord vult met zon en kleur — ook in de winter!
Zo kook je de winter weg: de essentie van Saint-Rémy
Wie de winterkeuken van Saint-Rémy wil begrijpen, hoeft geen chef te zijn. Je gaat naar de markt, je ziet de producten, je ruikt de geuren, je voelt de sfeer. En thuis kies je één recept uit het e-magazine — en je brengt de winter in je keuken.
Parkeren
Parkeren was geen probleem. Omdat het niet druk was, konden wij gewoon langs de rondweg parkeren en zo naar het centrum lopen. De markt is open van 8.00 tot 13.00, maar om 12.00 begonnen veel marktkoopmannen al in te pakken. Dat is gewoon zo in de winter: de dag is korter, de mensen gaan eerder naar huis.
Nieuwsbrief
Klik op de link: https://encr.pw/UqXJO en abonneer je op de gratis nieuwsbriefvan e-magazine Hans in the Provence. Dan weet je zeker dat je geen artikel over de Provence meer mist!
Heb je vrienden die het e-magazine Hans in the Provence ook leuk zouden vinden? Stuur dan de link naar ze door! Dat zou heel fijn zijn!
