Nadagen – Claire Deya

Nadagen, het indruk-wekkende debuut van literatuurwetenschapper en historica Claire Deya, vertelt het ‘grote verhaal’ van de nadagen van de Tweede Wereldoorlog in de Provence aan de hand van kleine, persoonlijke verhalen. Omdat Deya haar roman baseert op waargebeurde gebeurtenissen, voel je de geschiedenis: de Provence van die tijd leeft in elk detail. 

Ontsnapt uit concentratiekamp

De hoofdpersoon, Vincent Devailly – in werkelijkheid Hadrien Darcourt – is legerarts en ontsnapt uit een Duitse gevangenis. Nadat een eerdere ontsnappingspoging werd verraden door een medegevangene, neemt hij diens naam aan uit angst opnieuw dienst te moeten doen in het leger. Zijn belangrijkste doel is het terugvinden van zijn geliefde Ariane.

Zoektocht naar Ariane

Wanneer Vincent in Hyères arriveert, blijkt Ariane spoorloos. Zelfs haar vriendin Audrey weet niet waar ze is. Ariane heeft te maken gehad met de bezetting van het kasteel door de Duitsers en met het opeisen van voedsel van de boerderij van haar ouders. Om informatie over haar te krijgen, besluit Vincent mijnen aan het strand te ruimen, dicht bij de Duitse krijgsgevangenen – een gevaarlijke onderneming. Het is lastig te bepalen wie te vertrouwen is.

Ontmoeting met Saskia

Tijdens zijn zoektocht ontmoet Vincent Saskia, een jonge Joodse vrouw die het concentratiekamp heeft overleefd maar rouwt om haar verloren familie. Haar huis is in beslag genomen door een Franse familie die haar de deur wijst. Vincent treft haar aan terwijl ze op de vlucht is voor de honden van deze familie. Saskia vertelt dat ze een kistje wilde opgraven met waardevolle papieren en sieraden die haar moeder uit voorzorg had begraven. Haar moeder had gehoord hoe bezittingen van Joden op weg naar de kampen werden afgenomen en wilde dat dit haar familie niet zou overkomen. Vincent helpt Saskia bij het uitgraven en biedt haar onderdak in het door hem gehuurde appartement

Wantrouwen en doorzettingsvermogen

Hoewel Saskia blij is met zijn aanbod, voelt ze zich niet veilig – een trauma dat haar waarschijnlijk nooit zal loslaten. Ze weet nog steeds niet wie haar familie heeft verraden, en tijdens haar zoektocht naar erkenning van haar rechten op het huis krijgt ze vooral tegenwerking: voedselbonnen en vage toezeggingen, terwijl het aantal te behandelen dossiers groot is. Ze wordt met een kluitje het riet ingestuurd. Ondanks haar angst om vervolgd of verraden te worden, blijft Saskia vastberaden om haar leven weer op te pakken; dat voelt zij als een plicht aan haar overleden familie.

Antwoorden in het kasteel

De verhalen van Vincent en Saskia komen samen wanneer ze de archieven ontdekken die de Duitsers in het kasteel hebben achtergelaten. Zo krijgen ze antwoorden op de vele vragen die hen al die tijd hebben achtervolgd. Toch laat de oorlog diepe littekens achter: wat overblijft zijn herinneringen en de moeizame opbouw van een nieuw leven in de Provence.

Meeslepende roman

Deya’s vertelkunst is subtiel en ontroerend. Door de perspectiefwisselingen leef je mee met de zoektochten, voel je de angst en twijfel, het doorzettingsvermogen, de onrechtvaardigheid en de onmacht. Je wilt telkens weten: komt het goed? Nadagen gaat over liefde, vriendschap, goed en kwaad, over loslaten en opnieuw beginnen. Het is een roman die bijblijft, de lezer raakt en laat nadenken over de menselijke veerkracht in moeilijke tijden – zeker in het huidige tijdsgewricht.

Over de auteur

Claire Deya studeerde Geschiedenis en Letterkunde en werkte als scenarioschrijver voor film en televisie. Ze woont in Zuid-Frankrijk. Nadagen is haar eerste roman en werd bekroond met de Grand Prix RTL-Lire.

Deya, C. (2024). Nadagen (Vert. Nicolet de Jong). Xander Uitgevers.

Oorspronkelijke titel: Un monde à refaire.

Nadagen, Claire Deya | 9789401622301 | Boeken | bol